IPHaber
Son Yazılar

ISP


ADSL Nerede Daha İyi "Çekiyor" ?

Nisan 24, 2010 by admin in ISP, Telekom with 0 Comments

İnternet kullanımının pek çoğumuz için temel bileşeni olan ADSL’in kullanım yoğunluğu ülke ve şehre göre farklılık gösteriyor.

“İnternet hayatın ayrılmaz parçasıdır” deniyor. Bu söylem kimilerimize göre (belki bu yazının okurlarının tamamı için) doğru olsa dahi, herkes için eşit derecede bir “İnternet’e erişim yoğunluğu (İnternet Penetrasyonu)” olmadığı da bir gerçektir. Genel bir Avrupa ortalaması perspektifiyle duruma bakıldığında ortaya çıkan “Türkiye’nin sıralamadaki konumu” ile, daha ziyade Türkiye odaklı bir perspektifle bakılınca ortaya çıkan “Türkiye içi bölgelerin sıralamadaki konumu” ilginç sonuçlar sunmakta.

Gelişmiş Ülkelere Göre Türkiye Olarak Bulunduğumuz Nokta
Ülkemizde sabit hattan İnternet’e bağlanmanın en yaygın yöntemi %97,3 ile tamama yakın bir oranla Türk Telekom’a ait bakır hat üzerinden sunulan ADSL türüdür (bu oranın %100’e yakın duruşundan dolayı yazının geri kalanında sabit İnternet ile ADSL aynı anlamda kullanılacaktır). Varolan 6,3 milyon adet ADSL kullanıcısını, ülkenin nüfusu olan 72,5 milyona oranladığımızda çıkan sonuç %9’dur (nüfusa göre ADSL yaygınlığı – penetrasyon). Bu yüzdeyi birtakım Avrupa Birliği (AB) ülkelerindeki oranlarla karşılaştırdığımızda son sıralarda kaldığımızı görüyoruz. ADSL yaygınlığında AB seviyesine ulaşabilmemiz için mevcut yaygınlığın 2,5 misline çıkmamız gerekmektedir (Şekil 1).

Şekil 1: Türkiye ve Bazı AB Ülkelerinin Nüfusa Göre Sabit Genişbant Yaygınlık (Penetrasyon) Oranları (Kaynak: BTK)

AB ortalamasıyla karşılaştırıldığında, ülkemizde ortalama hanehalkı büyüklüğü daha fazla olduğu için, hanehalkına göre sabit İnternet yaygınlık oranı çok kötümser değildir (Şekil 2).


Şekil 2: Türkiye ve Bazı AB Ülkelerinin Hanehalkına Göre Sabit Genişbant Yaygınlık (Penetrasyon) Oranları (Kaynak: BTK)

Özet olarak, toplama baktığımızda ülke olarak İnternet (ve ADSL) yaygınlığını arttırmada, kendimizi AB’nin geldiği noktaya eşitleyebilmemiz için halen daha katetmemiz gereken mesafe olduğu anlaşılmaktadır.

Peki, geldiğimiz noktaya AB perspektifinden ziyade, Türkiye içinde baktığımızda görünen nedir? Diğer bir deyişle, 6,3 milyon ADSL abonesinin ülke içindeki dağılımına baktığımızda ne tür bir sonuç çıkmaktadır? Bunu da bir sonraki bölümde inceleyelim.

Ülke İçinde Farklı Bölgeler Ele Alındığında Gelinen Nokta
Türkiye’de her 100 kişiden 9’unda ADSL hattı mevcuttur. Her ülkede olduğu gibi Türkiye’deki nüfus ve gelir dağılımı, daha genel anlamda demografiye bağlı olarak bu oran farklı bölgelerde farklı olarak ortaya çıkmaktadır (Şekil 3).


Şekil 3: 100 kişi başına düşen ADSL aboneliği sayısı temel alındığında ortaya çıkan durum.

İller arasındaki farkı daha çarpıcı ve net görebilmek için illeri 3 renk grubuna bölersek Şekil 4’teki gösterim ortaya çıkmakta. Burada, İstanbul başta (~%18 yaygınlık) olmak üzere 14 adet koyu renkle gösterimlenen il, Türkiye ortalamasının üzerinde bir ortalamaya sahiptir. Bunu takip eden orta koyulukta renkte gösterimlenen 25 ilde ise 100 kişi başına düşen ADSL aboneliği sayısı ortalama/2-ortalama arasıdır. Kalan 43 ilimiz beyaz renkle gösterimlenmiş olup, bunlarda 100 birim nüfusa düşen ADSL abonelik oranı, Türkiye ortalamasının yarısının da altındadır – en düşük illere doğru gittikçe oran %1’e düşmektedir (yani, 100 kişiden birisinin evinde ADSL mevcut). Bu veriler Şekil-4’te takip edilebilir.

Şekil 4: 100 kişi başına düşen ADSL aboneliği sayısı temel alındığında ortaya çıkan durum (Koyu renk: Türkiye ortalaması üstü; orta koyuluk: Türkiye ortalamasının yarısı ile ortalama arası;Beyaz renk: Türkiye ortalamasının yarısının altı).

ADSL aboneliklerinin üçte biri İstanbul’da bulunmakta. Bu, İstanbul’un yüksek olan ADSL yaygınlığının ve nüfusunun çarpımının sonucu olarak karşımıza çıkmakta.

Üç büyük ilin abone toplamı, tüm abonelerin yarısından fazlasına karşılık gelmekte.

Ülkemizde ADSL ücretleri AB ortalamasına göre oldukça uygun fiyattadır. Buna karşın, her tüketim kaleminde olduğu gibi ADSL aboneliğine de etki eden faktörlerden birisi gelir durumudur. Diğer bir deyişle, kişi başına düşen gayri safi milli hasıla, GSMH rakamı. Dolayısıyla, bir ilde ortalama nüfus başına düşen ADSL aboneliği sayısını, o ilin kişi başına düşen GSMH’sine oranlayarak ortaya çıkan rakamları grafiğe atıp renklendirdiğimizde ortaya Şekil 5 çıkmaktadır. Bilhassa doğu ve güney doğuda kalan bazı illerimiz, Şekil 3’te olduğu gibi bu Şekil’de de düşün performans göstermekte. İstanbul yine ön planlarda. Bunun yanında, ilginç olabilecek bir başka unsur da Kocaeli gibi bazı illerde nüfusa göre ADSL aboneliği yüksek olmakla birlikte, kişi başına düşen GSMH rakamı da yüksek olduğu için, Şekil 5’e temel olan kritere göre geriye düşmüş olmasıdır.

Şekil 5: 100 kişi başına düşen ADSL aboneliği, ilin kişi başına düşen gayri safi milli hasılasına oranlandığında ortaya çıkan durum.

Sonuçlar:
ADSL’in yaygınlaşmasında ülkemizde son yıllarda ilerlemeler kaydedilmiş olsa da, genel anlamda AB ortalamasının gerisinde bir konumda bulunmaktayız. Buna etki eden faktörler içinde ADSL altyapı yatırımlarının geç başlatılmış olması, düzenlemelerin serbestleşmenin önünü yeterince açar seviyede olmaması ve (her ne kadar İnternet paketleri AB ortalamasından oldukça ucuz da olsa) gelir seviyesi düşüklüğü sayılabilir. Diğer yandansa, ülke içinde gelişmiş / gelişmemiş il ayrımı oldukça net olarak ADSL alanında da kendini göstermekte.

DR. BARIŞ BULUT, barisbulut@hotmail.com
Referanslar: BTK, TUİK, Piyasa Verileri
http://www.chip.com.tr/blog/barisbulut/adsl-nerede-daha-iyi-cekiyor_5022.html

Tagged , ,

Related Posts

Leave a reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Kapat